Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych cieszy się rosnącą popularnością wśród polskich przedsiębiorców – szczególnie wśród programistów, lekarzy, architektów i innych specjalistów z tzw. wolnych zawodów. Prosta ewidencja, przewidywalna składka zdrowotna i brak konieczności rozliczania kosztów sprawiają, że dla wielu branż jest to najkorzystniejsza forma opodatkowania w 2026 roku. Sprawdź, jakie stawki obowiązują, kto może skorzystać z ryczałtu i czy w Twoim przypadku naprawdę się opłaca.
Czym jest ryczałt od przychodów ewidencjonowanych?
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to uproszczona forma opodatkowania, w której podatek oblicza się bezpośrednio od przychodu, a nie od dochodu. Oznacza to, że nie odliczasz kosztów uzyskania przychodu – płacisz ustalony procent od każdej złotówki przychodu.
Podstawę prawną stanowi Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.
Z ryczałtu mogą korzystać:
- osoby fizyczne prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą,
- wspólnicy spółek cywilnych osób fizycznych,
- wspólnicy spółek jawnych osób fizycznych.
Kto może wybrać ryczałt w 2026 roku?
Podstawowym warunkiem jest nieprzekroczenie limitu przychodów. W 2026 roku limit wynosi 2 000 000 euro (przeliczane według kursu NBP z początku roku). Limit dotyczy przychodów osiągniętych w roku poprzednim (2025). W przypadku spółek bierze się pod uwagę przychód całej spółki, nie poszczególnych wspólników.
Jeśli zaczynasz działalność w 2026 roku – możesz wybrać ryczałt od pierwszego dnia, bez względu na poprzednie przychody.
Stawki ryczałtu 2026 – pełna tabela
W 2026 roku obowiązuje dziesięć stawek ryczałtu, w przedziale od 2% do 17%. Poniżej kompletna tabela z przypisaniem do rodzaju działalności:
| Stawka | Rodzaj działalności / przykłady |
|---|---|
| 17% | Wolne zawody w rozumieniu ustawy – m.in. lekarze weterynarii, prawnicy, doradcy podatkowi, biegli rewidenci, tłumacze, agenci ubezpieczeniowi |
| 15% | Usługi w zakresie: reprodukcji komputerowych nośników informacji, pośrednictwa w handlu, sprzedaży miejsca reklamowego, doradztwa (z wyjątkami), wynajmu środków transportu |
| 14% | Lekarze, lekarze dentyści, pielęgniarki, położne, fizjoterapeuci, psychologowie, architekci, inżynierowie budownictwa, rzecznicy patentowi |
| 12% | Usługi związane z oprogramowaniem (PKWiU 62.01), przetwarzaniem danych (PKWiU 63.11), doradztwem w zakresie informatyki (PKWiU 62.02), zarządzaniem sieciami komputerowymi |
| 8,5% / 12,5% | Najem prywatny: 8,5% do kwoty 100 000 zł przychodu rocznie, 12,5% od nadwyżki ponad 100 000 zł |
| 10% | Usługi w zakresie kupna i sprzedaży nieruchomości na własny rachunek |
| 8,5% | Działalność usługowa ogólna, usługi edukacyjne, zakwaterowanie, działalność wydawnicza |
| 5,5% | Roboty budowlane, działalność wytwórcza, przewóz ładunków taborem powyżej 2 ton |
| 3% | Działalność gastronomiczna (bez alkoholu), handel detaliczny i hurtowy, działalność rolnicza |
| 2% | Sprzedaż nieprzemysłowo przetworzonych produktów roślinnych i zwierzęcych z własnej uprawy i hodowli |
Ryczałt dla IT – programiści, developerzy, testerzy
Branża IT to jedna z najliczniej reprezentowanych grup wśród ryczałtowców w Polsce. Popularność ryczałtu wśród specjalistów IT wynika z jednej strony z niskich kosztów prowadzenia działalności, z drugiej – z relatywnie korzystnej stawki 12%.
Które usługi IT są opodatkowane stawką 12%?
Stawka 12% obowiązuje dla usług objętych następującymi symbolami PKWiU:
| PKWiU | Rodzaj usług | Stawka |
|---|---|---|
| 62.01 | Opracowywanie oprogramowania – pisanie kodu, tworzenie aplikacji mobilnych i webowych, programowanie systemów | 12% |
| 62.02 | Usługi doradztwa w zakresie systemów informatycznych i sprzętu komputerowego | 12% |
| 62.03 | Zarządzanie sieciami i systemami informatycznymi, administracja serwerami | 12% |
| 62.09 | Pozostałe usługi w zakresie technologii informatycznych i komputerowych | 12% |
| 63.11 | Przetwarzanie danych, zarządzanie stronami internetowymi (hosting) | 12% |
Kiedy stawka dla IT wynosi 8,5%?
Część usług kojarzonych z IT może być opodatkowana niższą stawką 8,5%, jeśli mieści się w katalogu działalności usługowej lub edukacyjnej, a nie w powyższych grupowaniach PKWiU. Dotyczy to m.in.:
- szkoleń i kursów programowania (PKWiU 85.5),
- usług graficznych i UX/UI niebędących ściśle oprogramowaniem (PKWiU 74.10),
- prowadzenia serwisów i stron www (content management, redakcja, copywriting).
Wolne zawody – lekarze, architekci, psychologowie
Pojęcie „wolnego zawodu” w kontekście ryczałtu zmieniało się na przestrzeni lat. Aktualnie ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym wyróżnia dwie grupy specjalistów:
Stawka 14% – zawody medyczne i techniczne
Od 2022 roku wiele zawodów medycznych i technicznych zostało wyłączonych z grupy „wolnych zawodów” opodatkowanych stawką 17% i przypisano im korzystniejszą stawkę 14%:
| Zawód / Usługa | PKWiU | Stawka |
|---|---|---|
| Lekarz, lekarz dentysta | 86.21, 86.23 | 14% |
| Pielęgniarka, położna | 86.90.1 | 14% |
| Fizjoterapeuta, rehabilitant | 86.90.1 | 14% |
| Psycholog, psychoterapeuta | 86.90.1 | 14% |
| Architekt, urbanista | 71.11.1 | 14% |
| Inżynier budownictwa (projektowanie) | 71.12 | 14% |
| Rzeczoznawca majątkowy | 68.31.1 | 14% |
Stawka 17% – pozostałe wolne zawody
Stawka 17% nadal obowiązuje dla wolnych zawodów w klasycznym rozumieniu ustawy, czyli m.in.:
- adwokata, radcy prawnego, notariusza,
- doradcy podatkowego, biegłego rewidenta,
- agenta ubezpieczeniowego,
- tłumacza przysięgłego.
Składka zdrowotna na ryczałcie w 2026 roku
Jedną z największych zalet ryczałtu jest ryczałtowa składka zdrowotna – jej wysokość nie zależy od faktycznie osiągniętego dochodu, lecz od przedziału przychodów. W 2026 roku obowiązują trzy progi:
| Przychód roczny (narastająco) | Miesięczna składka zdrowotna 2026 |
|---|---|
| Do 60 000 zł | 498,35 zł / miesiąc |
| 60 001 – 300 000 zł | 830,58 zł / miesiąc |
| Powyżej 300 000 zł | 1 495,04 zł / miesiąc |
Co ważne, ryczałtowiec może odliczyć 50% zapłaconej składki zdrowotnej od podstawy opodatkowania (od przychodu). To istotna ulga, której nie mają np. podatnicy opodatkowani według skali podatkowej.
Kalkulator ryczałtu 2026
Skorzystaj z poniższego kalkulatora, aby oszacować swoje roczne obciążenia podatkowe i składkowe na ryczałcie:
🧮 Kalkulator ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych 2026
📊 Wyniki szacunkowe dla 2026 roku
* Kalkulator nie uwzględnia składek ZUS społecznych. Wyniki mają charakter poglądowy – skonsultuj się z doradcą podatkowym przed podjęciem decyzji.
Zalety i wady ryczałtu
✅ Zalety ryczałtu
- Prosta ewidencja przychodów – brak konieczności prowadzenia KPiR
- Przewidywalna składka zdrowotna (3 progi, niezależne od dochodu)
- Możliwość odliczenia 50% składki zdrowotnej od przychodu
- Opłacalny przy niskich kosztach działalności
- Możliwość łączenia z innymi źródłami dochodów (umowa o pracę)
- Rozliczenie kwartalne dostępne do 200 000 euro przychodu
- Dostępność ulg: B+R, na złe długi, dla powracających z zagranicy
❌ Wady ryczałtu
- Brak możliwości odliczenia kosztów uzyskania przychodu
- Podatek od przychodu, nie dochodu – nieopłacalny przy wysokich kosztach
- Konieczność precyzyjnego sklasyfikowania działalności (PKWiU)
- Ryzyko błędnej stawki – odpowiedzialność po stronie przedsiębiorcy
- Brak wspólnego rozliczenia z małżonkiem
- Limit przychodów 2 mln euro
Jak przejść na ryczałt?
Wybór ryczałtu jako formy opodatkowania jest możliwy:
- Przy zakładaniu działalności – wskazujesz ryczałt w formularzu CEIDG-1 już w momencie rejestracji.
- Przy zmianie formy opodatkowania – złożenie oświadczenia do urzędu skarbowego do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym osiągnąłeś pierwszy przychód w nowym roku podatkowym (w praktyce najczęściej do 20 lutego).
Zmianę możesz zgłosić:
- przez CEIDG online (aktualizacja wpisu),
- pisemnym oświadczeniem złożonym osobiście w urzędzie skarbowym,
- przez pełnomocnika (np. biuro rachunkowe).
Skonsultuj się z Open Profit →
